Dấu hiệu trẻ viêm màng não, cha mẹ không nên bỏ qua

Viêm màng não là bệnh lý nhiễm trùng thần kinh trung ương thường gặp ở trẻ. Đây là một căn bệnh nguy hiểm, thường diễn biến nặng và có thể tử vong hoặc để lại di chứng nếu không kịp thời phát hiện, điều trị.

 

Xem nhanh
  •  Viêm màng não là gì?
  •  Nguyên nhân gây bệnh viêm màng não ở trẻ em
  • Các yếu tố thuận lợi của viêm màng não ở trẻ em
  • Dấu hiệu nhận biết viêm màng não ở trẻ
  • Các dấu hiệu cảnh báo viêm màng não ở trẻ, cha mẹ cần lưu ý

 Viêm màng não là gì?

Viêm màng não là phản ứng viêm của màng não và khoang dưới nhện, biểu hiện bằng tăng bất thường số lượng bạch cầu trong dịch não tủy. Hầu hết các trường hợp viêm màng não là do nhiễm virus, những bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn và nấm cũng có thể dẫn đến viêm màng não. Tùy thuộc vào nguyên nhân gây ra nhiễm trùng, viêm màng não có thể điều trị khỏi trong một vài tuần hoặc có thể là một trường hợp khẩn cấp đe dọa tính mạng.

Theo số liệu thống kê từ 1981 - 1990 tại bệnh viện Nhi Trung ương, có 670 trẻ viêm màng não nhiễm khuẩn, trong đó tử vong 8,4%, di chứng lúc xuất viện 8,8%. 

Điều trị cho bệnh nhi viêm màng não tại Hà Tĩnh năm 2021. Ảnh: Thiện Lương

Nghiên cứu của Phạm Nhật An và cộng sự từ 1/08/2010 - 30/07/2011, có 70 trẻ viêm màng não nhiễm khuẩn. Trong đó 45/70 (64,3%) trường hợp khỏi hoàn toàn, 7 trẻ (10%) tử vong và 18 trẻ (25,7%) khỏi nhưng có di chứng về tinh thần hoặc vận động. 

Nghiên cứu của Nguyễn Thị Hà trên 86 trẻ viêm màng não do virus tại Trung tâm Nhi khoa, Bệnh viện Bạch Mai năm 2016, trẻ nam chiếm đa số (81%), đa số gặp ở lứa tuổi 6 -12 tuổi (54/86 trẻ), nguyên nhân chủ yếu là Enterovirus (55%).

 Nguyên nhân gây bệnh viêm màng não ở trẻ em

Rất nhiều tác nhân truyền nhiễm có thể gây viêm màng não ở trẻ em. Dưới đây là các nguyên nhân gây viêm màng não thường gặp nhất ở trẻ em:

Virus: Viêm não Nhật Bản, quai bị, các loại Enterovirus (ECHO, Coxsackie), các loại virus Herpes, HIV, Adenovirus, bại liệt, dại.

Vi khuẩn: Hemophilus influenzae type B (HIB), Neisseria meningitidis, Streptococcus pneumoniae, Listeria monocytogenes, các liên cầu, lao, giang mai, Leptospira, Rickettsia, Staphylococcus aureus, Enterococcus faecalis, Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosae, các loại Salmonella, Klebsiella pneumoniae.

Ký sinh đơn bào và giun sán: Naegleria fowleri, Toxoplasma gondii, Angiostrongylus cantonensis, ấu trùng sán lợn (Toenia solium), giun xoắn (Trichinella spiralis), sán lá phổi (Paragonimus).

Nấm: Cryptococcus neoformans.

Ở trẻ em, vi khuẩn gây bệnh thường gặp thay đổi theo từng thời kỳ, lứa tuổi, vùng địa lý, tiêm chủng, cơ địa (chấn thương, tổn thương miễn dịch). 90% viêm màng não nhiễm khuẩn ở trẻ em do vi khuẩn HIB, phế cầu hoặc não mô cầu. Tỷ lệ tìm thấy vi khuẩn gây bệnh còn thấp (30-50% ở các nước đang phát triển, 80-90% ở các nước phát triển).

Các yếu tố thuận lợi của viêm màng não ở trẻ em

Tuổi: < 3 tuổi, đặc biệt trẻ sơ sinh.

Trẻ nam gặp nhiều hơn nữ.

Tổn thương miễn dịch: đẻ non, suy giảm miễn dịch, cắt lách, suy dinh dưỡng…

Nhiễm khuẩn cấp hoặc mãn tính, nhiễm khuẩn hô hấp, tai mũi họng…

Dị tật, chấn thương màng não: thoát vị màng não tủy, dẫn lưu não thất, chấn thương sọ não, thủ thuật chọc dò tủy sống.

Môi trường sống đông đúc, vệ sinh kém.

Dấu hiệu nhận biết viêm màng não ở trẻ

Biểu hiện lâm sàng bệnh viêm màng não ở trẻ em rất đa dạng và thay đổi tùy theo lứa tuổi, thời gian trước khi nhập viện và phản ứng của từng trẻ đối với tình trạng nhiễm trùng.

Sốt, nôn, đau đầu là ba biểu hiện thường gặp ở trẻ bị viêm màng não. Trẻ có thể sốt cao, trẻ sơ sinh có thể sốt nhẹ hoặc vừa, hạ thân nhiệt trong những trường hợp nặng. Nôn tất cả mọi thứ, trẻ lớn có thể nôn vọt, nhiều lần và không liên quan đến bữa ăn, trẻ sơ sinh và nhũ nhi có thể bú kém hoặc bỏ bú, ọc sữa, bụng chướng. 

Trẻ lớn biểu hiện đau đầu theo cơn hoặc liên tục, không đáp ứng với các thuốc giảm đau thông thường. Ngoài ra: biếng ăn, bú kém, rối loạn tiêu hóa (tiêu chảy hoặc táo bón), ho, chảy nước mũi... là những biểu hiện ban đầu của viêm màng não trẻ em. Những dấu hiệu này rất dễ nhầm lẫn với các bệnh liên quan đến viêm nhiễm đường hô hấp thông thường hay sốt do virus... Do đó, cần liên tục theo dõi nhiệt độ cơ thể của trẻ kèm các triệu chứng kèm theo.

Các dấu hiệu cảnh báo viêm màng não ở trẻ, cha mẹ cần lưu ý

Co giật: toàn thân hoặc có thể khu trú ở tay, chân, mắt, miệng. Một số trường hợp trẻ có thể bị co giật đơn thuần do sốt cao, nhưng cũng có thể do rối loạn điện giải. Tuy nhiên trường hợp nào cũng cần phải theo dõi xem trẻ có bị viêm màng não không.

Rối loạn ý thức: ban đầu trẻ sẽ dễ bị kích động, sau đó trẻ có thể rơi vào tình trạng lờ đờ, ngủ li bì, hôn mê.

Trẻ có biểu hiện đau đầu, nôn, cứng gáy, sợ ánh sáng, liệt mặt, liệt hoặc giảm vận động ở tay, chân hoặc nửa người.

Lưu ý, dấu hiệu viêm màng não trẻ sơ sinh hoặc trẻ nhỏ ban đầu thường không rõ ràng và rất khó phân biệt với các bệnh nhiễm trùng khác. Vì trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ chưa biết nói, chưa biết thể hiện và diễn tả cụ thể nên cha mẹ cần hết sức chú ý để nhận biết được trẻ bị viêm màng não.

Các biểu hiện viêm màng não ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ: sốt cao hoặc hạ nhiệt độ, quấy khóc, ngủ gà, thóp phồng căng, giảm vận động, bú kém, cổ mềm.

ThS.BS Nguyễn Hữu Hiếu (Trung tâm Nhi khoa, Bệnh viện Bạch Mai)

Dấu hiệu nào cần chú ý khi ca cúm A đang gia tăng?Cúm A có biểu hiện giống nhiều bệnh lý hô hấp khác. Với người già, trẻ nhỏ, phụ nữ có thai, bệnh dễ chuyển nặng, gây suy hô hấp, viêm phổi, thậm chí tử vong.

tin nổi bật

40 người tử vong do bệnh dại

Từ đầu năm đến đầu tháng 9, cả nước ghi nhận 40 người tử vong do bệnh dại tại 16 tỉnh, thành phố. Riêng Hà Nội ghi nhận 1 ca tại huyện Phú Xuyên.

28 tuổi bất ngờ phát hiện ung thư nhờ đi khám định kỳ

Thông tin từ Bệnh viện K cho hay, ung thư tuyến giáp có xu hướng ngày càng trẻ hóa, không ít trường hợp người bệnh dưới 30 tuổi phát hiện căn bệnh này.

Á hậu Huyền My rạng rỡ dự khai trương Viện thẩm mỹ Quốc tế Royal

Á hậu Huyền My cùng dàn khách mời nổi tiếng dự khai trương Viện thẩm mỹ Quốc tế Royal tại Hà Nội vào chiều ngày 25/9.

1/4 người nhiễm HIV mới ở TP.HCM trong tuổi học sinh, sinh viên

Trong số gần 3.000 ca nhiễm HIV mới được TP.HCM ghi nhận, có 26% thuộc nhóm từ 22 tuổi trở xuống, trong độ tuổi sinh viên, học sinh.

Phong bì cho bác sĩ: "Có mỗi mấy đồng!"

Phẫu thuật cho con ở 2 bệnh viện khác nhau, Loan trải qua những câu chuyện rất trái ngược. Một bên, chuẩn bị sẵn 500.000 đồng trước khi gây mê. Một bên, điều dưỡng vừa mắng vừa quát vì Loan đưa tiền.

Sáu loại thực phẩm làm sạch chất thải tích tụ trong gan

Chuyên gia khuyên bạn nên ăn rau lá xanh, tỏi, nghệ, các loại quả có múi như cam, quýt…

Ăn loại quả được chuộng nhất vào mùa thu, người phụ nữ Hà Nội phải nhập viện

Sau khi ăn quả hồng, trong dạ dày bệnh nhân có 2 khối bã lớn. Không thể xuyên phá khối bã này bằng tia laser, bác sĩ buộc phải phẫu thuật mở mặt trước dạ dày để lấy ra.

Phòng khám chuyên khoa id Beauty Center kỷ niệm 2 năm có mặt ở Việt Nam

Ngày 17/9 phòng khám chuyên khoa id Beauty Center vừa tổ chức lễ kỷ niệm 2 năm hoạt động ở Việt Nam với sự tham gia của đại diện bệnh viện thẩm mỹ id Hospital đến từ Hàn Quốc.

Lý do khiến 1/3 người trưởng thành ở TP.HCM dễ bị tiểu đường, tim mạch hơn bình thường

Người mắc hội chứng chuyển hóa có nguy cơ mắc đái tháo đường tuýp 2 cao gấp 5 lần, nguy cơ tim mạch cao gấp 3 lần và nguy cơ tử vong cao gấp 2 lần.

Bí quyết nạp năng lượng, tỉnh táo tức thì, tập trung bứt phá trong năm học mới

Một cơ thể tràn đầy năng lượng và sự tỉnh táo là cách giúp các bạn học sinh, sinh viên tập trung trong học tập. Đây là “chìa khóa” để bắt đầu một năm học mới tràn hứng khởi, sẵn sàng chinh phục mọi bài tập, deadline.

Bệnh viện Mắt khuyết giám đốc gần 2 năm, TP.HCM tổ chức thi tuyển

Từ khi ông Nguyễn Minh Khải (Giám đốc Bệnh viện Mắt TP.HCM) bị bắt trong vụ án "Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng", bệnh viện này không có giám đốc.

Các phần thịt lợn bạn không nên ăn

Lợi ích với sức khỏe của các phần nội tạng như lòng, gan, cật, óc hay da ít hơn nhiều so với tác hại.

Những người không nên uống bia

Từng bị bệnh gan, tiểu đường, thường xuyên ợ chua… là những trường hợp không nên uống bia dù thích tới thế nào.

Mỗi bệnh viện lớn cử 20-30 y bác sĩ sẵn sàng hỗ trợ nơi ảnh hưởng siêu bão Noru

Bộ Y tế yêu cầu các bệnh viện như Bạch Mai, Chợ Rẫy, Đại học Y Hà Nội... cử 20-30 bác sỹ, điều dưỡng nhiều chuyên ngành sẵn sàng đến hỗ trợ cho các đơn vị tại miền Trung khám chữa bệnh khi được lệnh điều động.

Gần 500 loại thuốc được cấp mới, gia hạn giấy đăng ký lưu hành tại Việt Nam

Cục Quản lý dược Bộ Y tế vừa liên tiếp ban hành các quyết định cấp và gia hạn giấy đăng ký lưu hành tại Việt Nam cho 485 loại thuốc sản xuất trong nước, nước ngoài.