Kỳ vọng ở tân Trưởng Ban Kinh tế Trung ương

Được bầu làm ủy viên Bộ Chính trị tại Đại hội 13, ông Trần Tuấn Anh vừa được phân công giữ chức Trưởng Ban Kinh tế Trung ương - cái nôi của những chủ trương, đường lối phát triển.

Áp lực từ lịch sử

Sau một thời gian gián đoạn, cuối tháng 12/2012, Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng thay mặt Bộ Chính trị khóa 11 ký quyết định số 160-QĐ/TW tái thành lập Ban Kinh tế Trung ương. Ông Vương Đình Huệ giữ chức Trưởng Ban giai đoạn đầu tái lập.

Việc tái lập Ban lúc đó nhằm giải quyết tình hình trong nước và quốc tế nhiều khó khăn, thách thức “không lường trước được”, theo nguyên Trưởng Ban Kinh tế Nguyễn Văn Bình.

Thời điểm đó, những tồn tại, yếu kém đã tích tụ từ lâu trong nội tại nền kinh tế cùng với những tác động tiêu cực của khủng hoảng kinh tế - tài chính toàn cầu năm 2007 - 2008 đã đẩy nền kinh tế của Việt Nam vào tình thế “hết sức nguy kịch”, “bên bờ vực của khủng hoảng, đổ vỡ”.

Kinh tế vĩ mô bất ổn nghiêm trọng, lạm phát tăng cao, thị trường tiền tệ chao đảo, hệ thống ngân hàng đứng trước nguy cơ đổ vỡ, DN phá sản hàng loạt, bong bóng chứng khoán và thị trường bất động sản bục vỡ.

Nhờ nỗ lực bền bỉ, kiên trì và quyết liệt của rất nhiều cơ quan, cả bên Đảng, Chính phủ, Quốc hội và đặc biệt là DN và người dân, nền kinh tế đã vượt qua khủng hoảng và đà tăng trưởng kinh tế được kích hoạt lại.

{keywords}
Tổng bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng trao quyết định của Bộ Chính trị phân công ông Trần Tuấn Anh giữ chức Trưởng Ban Kinh tế Trung ương ngày 6/2. Ảnh: TTXVN

Ban Kinh tế Trung ương đã hoàn thành một khối lượng công việc lý luận rất lớn, đáng kể nhất là việc tham mưu, ban hành 15 nghị quyết, kết luận của Đảng trong lĩnh vực kinh tế - xã hội, chiếm tỷ lệ lớn trong tổng số nghị quyết, kết luận về kinh tế - xã hội ban hành trong nhiệm kỳ khóa 12 của Đảng.

Trong số đó, đáng kể là các nghị quyết về hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN; phát triển kinh tế tư nhân; đổi mới và cơ cấu lại các DN nhà nước; chính sách đất đai; chiến lược phát triển năng lượng quốc gia…

Trước Đổi mới, Ban đã kiến nghị với Bộ Chính trị, Ban Bí thư ban hành chỉ thị 100-CT/TW năm 1981, nghị quyết 10-NQ/TW năm 1988. Hai văn bản giúp cởi trói trong nông nghiệp này là chưa có tiền lệ trong hệ thống các nước XHCN, mở đường cho cải cách ở Việt Nam.

Tháo gỡ những điểm nghẽn phát triển

Điểm lại một số việc để thấy, những chủ trương, chính sách, nghị quyết của Ban quan trọng như thế nào trong việc tham mưu cho Đảng để định hình phát triển cho nền kinh tế chuyển đổi như Việt Nam trong nhiều chặng đường lịch sử.

Ông Trần Tuấn Anh vốn là Phó Ban Kinh tế Trung ương nên chắc chắn không xa lạ gì với những công việc đã được thực hiện ở đây. Trải qua các vị trí bên hành pháp, ông dường như là mẫu người hành động thực tế hơn là lý thuyết. Tuy nhiên, từng là Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu chiến lược và chính sách công nghiệp, Bộ Công nghiệp, nên có lẽ công việc tham mưu, tổng hợp là quen thuộc với ông.

Như Tổng bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng nói: Nhiệm kỳ Đại hội 13 là một dấu mốc, một bước chuyển hết sức quan trọng, làm tiền đề cho các nhiệm kỳ tiếp theo để thực hiện thắng lợi mục tiêu chiến lược phát triển đất nước đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Vì thế, những chủ trương, chính sách mà Đảng giao nhiệm vụ cho Ban, hay được chủ động triển khai tại Ban sẽ rất quan trọng để tạo “bước chuyển” trong phát triển đất nước.

Trong nhiệm kỳ tới đây, ông Trần Tuấn Anh và các đồng nghiệp ở Ban giúp giải quyết, xử lý được những “nguyên nhân hạn chế, yếu kém” được nêu trong Báo cáo tổng kết thực hiện chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 2011 - 2020, xây dựng chiến lược 2021 - 2030 là điều đáng mừng cho đất nước.

Theo đó, nguyên nhân của hạn chế, yếu kém là do: “Nhận thức về kinh tế thị trường định hướng XHCN ở một số nội dung còn chưa thực sự sâu sắc, thống nhất, nhất là vấn đề quan hệ giữa Nhà nước và thị trường, sở hữu đất đai, phân bổ nguồn lực, mối quan hệ giữa tăng trưởng nhanh và bền vững, vai trò của DN nhà nước, kinh tế tập thể, hợp tác xã, DN tư nhân... Thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN chưa đầy đủ, hiện đại, hội nhập, chưa theo kịp yêu cầu phát triển”.

Vì sao Đổi mới đã được 35 năm mà đến nay nhận thức vẫn còn chưa thống nhất? Vì sao đã có nghị quyết 11-NQ/TW năm 2017 về hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN mà nhận thức đó “vẫn còn chưa rõ”? Đâu là những nút thắt, rào cản cần gỡ bỏ trong tư duy và hành động để các thị trường nhân tố sản xuất vận hành trơn tru, để nguồn lực được phân bổ hiệu quả và để nền kinh tế vận hành theo thông lệ quốc tế?

“Hoàn thiện đồng bộ thể chế phát triển, trước hết là thể chế phát triển nền kinh tế thị trường định hướng XHCN. Tập trung ưu tiên hoàn thiện đồng bộ, có chất lượng và tổ chức thực hiện tốt hệ thống luật pháp, cơ chế, chính sách nhằm tạo lập môi trường đầu tư kinh doanh thuận lợi, lành mạnh, công bằng, thúc đẩy đổi mới sáng tạo; huy động, quản lý và sử dụng có hiệu quả mọi nguồn lực cho phát triển, nhất là đất đai, tài chính”. Đây là một trong 3 đột phá chiến lược cần được tập trung giải quyết để tạo sự chuyển biến về chất cho phát triển đất nước như Tổng bí thư, Chủ tịch nước đặt ra tại Đại hội 13.

Bên cạnh đó, còn một số quan hệ lớn được nêu ra tại Đại hội 13 và các kỳ Đại hội trước đây tiếp tục phải được xử lý tốt và làm sáng tỏ. Đó là quan hệ giữa đổi mới, ổn định và phát triển; giữa đổi mới kinh tế và đổi mới chính trị; giữa tuân theo các quy luật thị trường và bảo đảm định hướng XHCN; giữa phát triển lực lượng sản xuất và xây dựng, hoàn thiện từng bước quan hệ sản xuất XHCN; giữa nhà nước, thị trường và xã hội;…

Những vấn đề phát triển trên và còn nhiều hơn nữa đang được Đảng và đòi hỏi của đất nước đặt ra. Khi làm Bộ trưởng Công thương, ông Trần Tuấn Anh đã có nhiều kinh nghiệm về hội nhập, mở rộng thị trường cho hàng Việt Nam xuất khẩu, cải cách thể chế. Với kinh nghiệm đó, tân Trưởng Ban Kinh tế được kỳ vọng không nhỏ để giúp tháo gỡ những điểm nghẽn phát triển.

Tư Giang

Suy tư về khát vọng hùng cường

Suy tư về khát vọng hùng cường

Muốn thực sự đưa đất nước trở nên hùng cường, cần có sự đồng thuận từ trên xuống dưới, có những quyết sách phát triển chính xác cho đất nước...

tin nổi bật

Đường cao tốc tây - ta và câu chuyện quản lý

Các cơ quan đang bàn nhiều đến việc tính lại các tổng cục và tương đương tại các bộ, cơ quan ngang bộ, trong đó có phương án tách Tổng cục Đường bộ Việt Nam thành Cục Đường bộ và Cục Đường cao tốc.

Nữ Vụ trưởng báo chí và chuyện cầm bút

Trợ lý Bộ trưởng, Vụ trưởng Vụ Thông tin báo chí, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng cho rằng, làm báo không chỉ là chuyển tải thông tin mà còn có sứ mệnh dẫn dắt.

Khát vọng tạo nên tính cách người Israel

Ở phần 2 cuộc bàn tròn trực tuyến với Tuần Việt Nam, Đại sứ Nadav Eshcar chia sẻ về khát vọng lập quốc, xây dựng đất nước của người Israel, về tình cảm của gia đình ông những năm tháng sống tại Việt Nam.

Công nghệ làm nên phép màu Israel

Tuần Việt Nam trò truyện trực tuyến với Đại sứ Israel tại Việt Nam Nadav Eshcar về "cây đũa thần" công nghệ làm nên phép màu trên con đường phát triển quốc gia.

Giảm giá xăng vừa giúp dân vừa kìm lạm phát

Thông tin Bộ Tài chính trình Chính phủ đề xuất “giảm kịch khung” thuế bảo vệ môi trường với xăng dầu, xem xét bỏ quỹ bình ổn mang lại làn gió tươi mát cho người dân và nền kinh tế vốn chật vật sau đại dịch, lạm phát tăng cao.

Ai sẽ là Chủ tịch thành phố Hà Nội?

Bài viết không nhằm chọn nhân sự cụ thể - điều này đã có những cơ quan chuyên trách của Đảng - mà chỉ muốn nói đến đòi hỏi thực tiễn từ mảnh đất Thăng Long, trái tim của cả nước.

Hai ủy viên trung ương bị khai trừ và bài học về công tác cán bộ của Đảng

Hai ủy viên Trung ương bị khai trừ khỏi Đảng, bị tước hết chức vụ và bị khởi tố, bắt tạm giam là minh chứng cho tinh thần đấu tranh không khoan nhượng với tệ nạn tham nhũng tiêu cực của Đảng, dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Tổng bí thư.

Diện kiến ông Sáu Dân và giải pháp tháo gỡ khó khăn kinh tế

Tôi tưởng làm việc chỉ với năm ba người chuyên viên cùng với ông Sáu Dân, hoá ra đêm đó ở hội trường có đến hơn 20 người, trong đó chỉ có một người mà tôi biết…

Lá thư gửi ông Sáu Dân và chuyến thăm Thủ đô

Tôi báo với anh Dưỡng để nói lại với anh Hai Chí và sau đó TP.HCM có văn bản gởi anh Bảy Hoàng - Tổng giám đốc Imexco đề nghị bố trí cho tôi đi Hà Nội, đồng thời anh Năm Nghị có đưa cho tôi một thư gởi ông Sáu Dân…

Huỳnh Bửu Sơn và chuyến 'survey' Duyên Hải cùng chiếc dép nằm sâu dưới bùn

Kỷ niệm đầu tiên đánh dấu việc tôi tham gia Nhóm chuyên viên Cholimex là chuyến đi công tác tại Duyên Hải cùng anh Trần Bá Tước và anh Võ Hùng.

Nơi ươm mầm xanh trên mảnh đất hữu nghị Việt Nam - Campuchia

“Ươm mầm hữu nghị” - cái tên thể hiện sự chân tình, tin tưởng cũng như tinh thần lạc quan, kỳ vọng của nhân dân Việt Nam và Campuchia vào sự phát triển của những mầm xanh.

Chiến sự Nga-Ukraine: Dấu hiệu mới về khủng hoảng lương thực toàn cầu

Lo lắng về một cuộc khủng hoảng lương thực toàn cầu đang tăng khi tác động từ chiến sự Nga - Ukraine lan từ ngũ cốc sang đường, trong khi các hạn chế xuất khẩu sẽ tiếp tục làm giá cả leo thang.

Không để cán bộ lạm quyền, ngâm hồ sơ đất

Trong phiên thảo luận về kinh tế xã hội tại hội trường Quốc hội hôm qua, có ý kiến rất đáng quan tâm của đại biểu Phan Thái Bình, tỉnh Quảng Nam.

Nhân duyên hiếm có với Việt Nam của Đại sứ Mỹ

Bà ngoại sống ở Sài Gòn vài năm trong những năm 1960 vì công việc của ông tôi. Cũng trong giai đoạn đó, cha tôi đã ở Việt Nam. Sau đó, tôi và con trai từng sống ở Việt Nam.

Người dân, doanh nghiệp là sứ giả gìn giữ và nâng tầm quan hệ Việt - Lào

Quan hệ Việt - Lào là mối quan hệ hữu nghị vĩ đại, đoàn kết đặc biệt, hợp tác toàn diện được Chủ tịch Hồ Chí Minh, Chủ tịch Kaysone Phomvihane và Chủ tịch Souphanouvong dày công vun đắp.