Trung Quốc liều mình với tê giác xám hay giãy chết cùng thiên nga đen?

Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung leo thang đẩy chính quyền Bắc Kinh vào thế tiến thoái lưỡng nan, phải chọn giữa “tê giác xám” (nợ phình to) và “thiên nga đen” (kinh tế giảm tốc).

Theo South China Morning Post, trong suốt hai năm qua chính quyền Trung Quốc đã nỗ lực “giam cầm” cả hai con quái vật tài chính này. Hồi tháng 1/2019, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình khẳng định Bắc Kinh cần đặc biệt cẩn trọng với “thiên nga đen”, trong khi phải ngăn chặn nguy cơ “tê giác xám” tung hoành ngoài tầm kiểm soát.

Tuy nhiên chính sách cân bằng của Bắc Kinh dường như đã chấm dứt hồi tuần trước khi Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc tuyên bố sẽ bơm 900 tỷ NDT - tương đương 126 tỷ USD - vào hệ thống ngân hàng để kích thích tăng trưởng kinh tế.

Với việc giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc ở các ngân hàng và quyết định cho phép các chính quyền địa phương vay tiền để đầu tư vào hạ tầng, Bắc Kinh gửi đi thông điệp rất rõ ràng. Đó là tạm hoãn chiến dịch giảm nợ (được Chủ tịch Tập khởi động trước khi Tổng thống Mỹ Donald Trump phát động chiến tranh thương mại 14 tháng trước) để kích thích kinh tế.

{keywords}
Trung Quốc bơm 900 tỷ NDT, tương đương 126 tỷ USD, vào hệ thống ngân hàng hồi tuần trước. Ảnh: Nikkei. 

Chấp nhận “tê giác xám” để chặn “thiên nga đen”

“Phải đánh đổi giữa giảm nợ và ổn định kinh tế. Trung Quốc chỉ có thể chọn một vào lúc này”, South China Morning Post dẫn lời nhà kinh tế Larry Hu của Macquarie Capital nhận định. Chuyên gia này dự báo Bắc Kinh có thể sẽ tiếp tục kích thích kinh tế trong một hoặc hai quý tới, trọng tâm sẽ là đầu tư xây dựng hạ tầng.

Tuy nhiên vấn đề là Trung Quốc sẽ kích thích kinh tế đến mức nào. Các quan chức Bắc Kinh tuyên bố chính sách tài khóa được thực hiện “thận trọng” và nước này sẽ không bật đèn xanh cho một chiến dịch kích thích khổng lồ như những gì đã diễn ra sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu hồi năm 2008.

Tuy nhiên, giới chuyên gia nhấn mạnh rõ ràng là Trung Quốc đã tạm dừng chiến dịch giảm nợ quy mô lớn. Do đó, nguy cơ “tê giác xám” quậy tưng nền kinh tế là nguy cơ có thật.

Trung Quốc lần đầu dùng cụm từ “tê giác xám” hồi năm 2017 để mô tả các nguy cơ hệ thống có thể dự báo trước. Ngược lại, “thiên nga đen” là những sự kiện lớn bất thường, ví dụ như một cuộc khủng hoảng tài chính.

{keywords}
Nền kinh tế Trung Quốc đang lao đao vì chiến tranh thương mại. Ảnh: Nikkei. 

Tháng 7/2017, các quan chức Trung Quốc giải thích “tê giác xám” tài chính của nước này là tín dụng đen, bong bóng bất động sản, nợ lớn của các doanh nghiệp nhà nước, nợ “ẩn giấu” của chính quyền các địa phương và hành vi gây quỹ bất hợp pháp.

Thống kê của Bloomberg cho thấy nợ chính phủ và tư nhân của Trung Quốc lên đến 34.000 tỷ USD, một con số khổng lồ. Bloomberg mô tả đây là quả “bom nợ” có thể đe dọa cả nền kinh tế toàn cầu. Một nguyên nhân quan trọng dẫn tới “bom nợ” là các công ty nhà nước và chính quyền địa phương vay ngân hàng vô tội vạ để đầu tư phát triển hạ tầng nhưng lại đầu tư thiếu hiệu quả.

Buộc phải chấp nhận rủi ro

Trên thực tế, chiến dịch giảm nợ được Trung Quốc thực hiện trong hai năm qua là một trong những nguyên nhân quan trọng khiến nền kinh tế nước này hạ nhiệt, tăng trưởng sụt giảm xuống mức thấp nhất trong gần 30 năm qua.

Tuy nhiên, do thương chiến tiếp tục leo thang, Bắc Kinh bắt đầu hạ nhiệt chiến dịch giảm nợ, yêu cầu các tỉnh thúc đẩy tăng trưởng và tạo công ăn việc làm. Các ngân hàng được phép cho vay trừ trường hợp đầu cơ bất động sản. Chính quyền các địa phương đổ tiền vào các dự án hạ tầng.

Nợ Trung Quốc tăng 5,1% trong quý I/2019 và tiếp tục tăng thêm 0,7% tính đến hết tháng 6 lên mức 249,5% GDP, theo Viện Tài chính và Phát triển Quốc gia ở Bắc Kinh (NIFD).

{keywords}
Trung Quốc cho phép đầu tư vào hạ tầng để kích thích kinh tế. Ảnh: Bloomberg. 

Trong khi đó, Viện Tài chính Quốc tế (IIF) ước tính tổng nợ chính phủ, doanh nghiệp và hộ gia đình Trung Quốc đã vượt qua mức 303% GDP vào tháng 7 và chiếm tới 15% tổng nợ toàn cầu.

Phó giám đốc NIFD Chang Xin giải thích Trung Quốc buộc phải chấp nhận rủi ro tài chính để đảm bảo ổn định nền kinh tế. Các nhà quan sát dự báo nhiều khả năng nợ Trung Quốc tiếp tục phình to ra do không có dấu hiệu nào cho thấy chiến tranh thương mại sẽ hạ nhiệt.

“Bắc Kinh sẽ phải dựa vào tăng trưởng nhờ đầu tư do tình hình ngày càng khó khăn dù các quan chức hiểu rõ rằng cần hạn chế hết mức các khoản đầu tư (nhờ vay nợ mà có) lãng phí”, South China Morning Post dẫn lời nhà kinh tế trưởng Diana Choyleva thuộc Enodo Economics nhận định.

(Theo Zing)

tin nổi bật

Gói cho vay hơn 800.000 tỷ đồng giảm lãi suất mới giải ngân được 0,5%

Sau 3 tháng triển khai gói cho vay hỗ trợ lãi suất 2%/năm, các ngân hàng mới chỉ cho vay được 4.100 tỷ đồng trên tổng số 800.000 tỷ đồng dư nợ dự kiến cho vay năm nay.

Góp 9 nghìn tỷ đồng, bí ẩn ngân hàng HDBank sẽ nhận chuyển giao

HDBank của nữ tỷ phú USD Nguyễn Thị Phương Thảo nhận chuyển giao bắt buộc một ngân hàng yếu kém và dự kiến sẽ góp vốn 9.000 tỷ đồng.

Rút dần khỏi Trung Quốc, 'ông lớn' số 1 công nghệ đem trăm triệu USD sang Việt Nam

Doanh nghiệp của đại gia Đặng Thành Tâm đón dự án vài trăm triệu USD ngay sau khi ông lớn công nghệ Mỹ Apple rút bớt khỏi Trung Quốc và lần đầu tiên sản suất Apple Watch và MacBook tại Việt Nam.

Giá vàng hôm nay 19/8: Vàng thế giới mất phanh, trong nước bật tăng

Giá vàng hôm nay 19/8 trên thị trường quốc tế giảm thêm khi đồng USD tăng giá trong bối cảnh thị trường lao động của Mỹ vẫn khá tươi sáng.

Bốc hơi 7 nghìn tỷ, FLC đưa ra lộ trình thoát án phạt

CTCP Tập đoàn FLC của cựu chủ tịch Trịnh Văn Quyết kỳ vọng kế hoạch giải cứu sẽ thành công trong tháng 9/2022 và có thể thoát được án phạt đình chỉ giao dịch đối với cổ phiếu FLC.

Sự cố Trịnh Văn Quyết làm đảo lộn dàn lãnh đạo hệ sinh thái FLC

Từ khi ông Trịnh Văn Quyết bị bắt về tội thao túng giá chứng khoán, hoạt động kinh doanh các công ty liên quan FLC bị đình trệ, xáo trộn nhiều vị trí quan trong.

Tải ứng dụng lạ, tài khoản 2 tỷ 'bốc hơi'

Đối tượng lừa đảo thông báo chị P. có liên quan đến một vụ án điều tra và yêu cầu chị tải ứng dụng giả mạo “Bộ Công an” để phục vụ điều tra. Sau khi đăng nhập tài khoản chị P. phát hiện tài khoản bị mất gần 2 tỷ đồng...

Ông Trịnh Văn Quyết bị bắt, bộ sậu tại Chứng khoán BOS được 'thay máu'

Sau khi 2 thành viên là bà Hương Trần Kiều Dung và bà Trịnh Thị Thúy Nga bị bắt hồi tháng 4, liên tiếp 3 đơn từ nhiệm thành viên HĐQT tại Công ty Chứng khoán BOS đã được nộp lên trong nửa đầu tháng 8.

Dính tới tên Trịnh Văn Quyết, doanh nghiệp kẹt cứng, cổ đông thiệt trăm bề

Một số doanh nghiệp kẹt cứng sau khi ông Trịnh Văn Quyết bị bắt vì thao túng trên thị trường chứng khoán. Hoạt động đình trệ, cổ phiếu thanh khoản tụt giảm, thậm chí bị đình chỉ giao dịch.

Chênh lệch lãi suất USD - VNĐ xuống mức âm ‘châm ngòi’ tỷ giá

Lãi suất cho vay liên ngân hàng VNĐ lại giảm về mức thấp hơn so với lãi suất cho vay USD, điều này một lần nữa khiến tỷ giá USD/VNĐ tăng vọt.

Bỏ Quỹ bình ổn: Giá xăng dầu hết kiểu lên nhanh xuống chậm

Thời điểm này là thích hợp để xem xét, đánh giá để bỏ công cụ Quỹ bình ổn giá xăng dầu để giá xăng dầu vận động theo đúng tín hiệu thị trường

Giấu cho cổ đông cá nhân vay trăm tỷ, Hoàng Anh Gia Lai bị phạt

Hoàng Anh Gia Lai bị xử phạt tới 245 triệu đồng do cho cổ đông cá nhân vay hàng trăm tỷ đồng, công bố thông tin không đầy đủ theo quy định.

Giá vàng hôm nay 18/8: Vàng giảm xuống đáy 2 tuần

Giá vàng hôm nay 18/8 trên thị trường quốc tế tiếp tục giảm và xuống mức thấp nhất trong 2 tuần do đồng USD ở mức cao và lợi tức trái phiếu chính phủ Mỹ tăng. Giá vàng trong nước cũng sụt giảm.

Nhận tin xấu, cổ phiếu nhóm FLC bị bán tháo

Các nhà đầu tư bán tháo các cổ phiếu trong hệ sinh thái FLC sau khi có thêm thông tin về các trường hợp sắp bị đình chỉ giao dịch.

Đại gia Dương Công Minh và đường về 'một nhà' với Bamboo Airways

Trước khi về một nhà, giới đầu tư đã chứng kiến nhiều giao dịch và nhân sự tại FLC (tập đoàn mẹ của Bamboo Airways) và Bamboo Airways liên quan tới ông Dương Công Minh và Sacombank.