Mỹ làm gì để có thể kiềm chế Trung Quốc ở Biển Đông?
 

Mỹ làm gì để có thể kiềm chế Trung Quốc ở Biển Đông?

Tờ Chính sách Đối ngoại của Mỹ phân tích: về vấn đề Biển Đông, Ngoại trưởng Mỹ Rex Tillerson có thể không gây “ồn ào” như Tổng thống Donald Trump nhưng không có nghĩa là ông mềm mỏng hơn.

Trong phiên điều trần tại Thượng viện ngày 11/1 khi được xác nhận làm ngoại trưởng Mỹ, ông Tillerson đã gây chấn động cộng đồng quan sát Trung Quốc khi cam kết: “Chúng ta sẽ phải gửi tới Trung Quốc một tín hiệu rõ ràng rằng, thứ nhất, ngừng xây dựng (phi pháp) các đảo, và thứ hai, sẽ không được phép tiếp cận các đảo này”.

Mỹ làm gì để có thể kiềm chế Trung Quốc ở Biển Đông?
Tổng thống Mỹ Donald Trump

Những bình luận trên ngay lập tức khiến dư luận Trung Quốc dậy sóng. Trong một bài xã luận, tờ Thời báo Hoàn cầu của Trung Quốc lập tức lên tiếng cảnh báo: “Bất kỳ cách tiếp cận nào nhằm ngăn chặn Trung Quốc tiếp cận các đảo này sẽ là điều ngu ngốc, trừ khi Mỹ định phát động chiến tranh quy mô lớn ở Biển Đông”.

Đối với dư luận Trung Quốc, quan điểm của ông Tillerson không có căn cứ, là hành động gây hấn và không có chiến lược và họ cho rằng đề cử ông làm ngoại trưởng Mỹ là không có căn cứ về mặt pháp lý, nguy hiểm về mặt chính trị và không hiệu quả về mặt thực tiễn.

Tuy nhiên, phản ứng của dư luận Trung Quốc cho thấy, họ đã hiểu sai đề xuất của ông Tillerson và hiểu nhầm thực tế phức tạp ở Biển Đông. Dùng hải quân phong tỏa các hòn đảo không phải là cách duy nhất để đạt được mục tiêu mà ông Tellerson đề xuất. Hơn nữa, Trung Quốc cũng có lợi lớn khi tránh chiến tranh với Mỹ trong khu vực.

Để lý giải đề xuất của ông Tillerson, cần sử dụng lăng kính nhìn từ góc độ khác. Nhìn từ góc độ này, đề xuất trên không có nghĩa là dùng quân đội ngăn chặn Trung Quốc tiếp cận đảo như hầu hết các nhà bình luận đồn đoán.

Thay vào đó, Mỹ và các đối tác có thể thực hiện hàng loạt động thái khác để “phong tỏa” Trung Quốc như đàm phán ngoại giao, trừng phạt kinh tế. Những biện pháp như vậy dù trực tiếp hay gián tiếp cũng có thể ngăn chặn Trung Quốc xây dựng và quân sự hóa (phi pháp) các đảo ở Biển Đông.

Mỹ làm gì để có thể kiềm chế Trung Quốc ở Biển Đông?

Ông Rex Tillerson (trái) đã có phát biểu gây chấn động về việc ngăn Trung Quốc ở Biển Đông.

Trừng phạt và “cải bắp”

Một trong những hành động là trừng phạt các cá nhân, công ty hỗ trợ, tham gia vào các hoạt động phi pháp của Trung Quốc ở Biển Đông. Dự luật mà thượng nghị sĩ Marco Rubio đề xuất hồi tháng 12/2016 đi theo hướng tiếp cận này.

Theo đó, ông Rubio đề xuất đóng băng tài sản và cấm vào Mỹ đối với những người và thực thể đóng góp vào quá trình xây dựng, phát triển các dự án ở khu vực tranh chấp; đe dọa hòa bình, an ninh, ổn định của Biển Đông. Dự luật của ông Rubio có thể được hoặc không được thông qua, nhưng các biện pháp trừng phạt như vậy là một công cụ quan trọng nhằm gián tiếp thay đổi hành vi của Trung Quốc.

Một lựa chọn trực tiếp hơn mà Mỹ và đối tác có thể áp dụng là dùng chiến thuật “cải bắp” của chính Trung Quốc để bác tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc với các hòn đảo ở Biển Đông (mà nước này chiếm giữ phi pháp). Chiến thuật “cải bắp” gồm bao bọc các hòn đảo tranh chấp bằng nhiều lớp bảo vệ quân sự và bán quân sự.

Các lớp lá “cải bắp” dùng để chống lại Trung Quốc sẽ gồm ba lớp: dùng tàu thuyền tư nhân dân sự bao vây các đảo ở vòng trong, tiếp đó dùng tàu của lực lượng thực thi pháp luật ở vòng ngoài, cuối cùng dùng tàu chiến bảo vệ khu vực ngoài cùng.

 

Liên minh chống Trung Quốc không thể địch lại với sức mạnh hải quân và bán quân sự của Trung Quốc, nhưng có thể đưa các tình nguyện viên dân sự để điều khiển hàng phòng vệ đầu tiên.

Không cần phải bắn hạ máy bay hay đánh mìn các cảng Trung Quốc, liên minh có thể dùng thiết bị không người lái cả trên không và dưới nước được phóng từ các tàu dân sự và tàu của lực lượng bảo vệ bờ biển nhằm chặn lối vào các đảo nhân tạo.

Tính pháp lý

Những biện pháp này tưởng như là phạm pháp nhưng thực ra lại hoàn toàn nhất quán với luật pháp quốc tế. Nếu Trung Quốc không công nhận quyền tự do trên biển của Mỹ và các đối tác thì Mỹ có quyền hạn chế tự do của Trung Quốc.

Tòa trọng tài ở La Haye hồi tháng 7/2016 đã ra phán quyết, bác tuyên bố “đường 9 đoạn” của Trung Quốc ở Biển Đông, việc Trung Quốc chiếm đóng đá Vành Khăn (ở quần đảo Trường Sa, thuộc chủ quyền Việt Nam), việc Trung Quốc tiếp cận bãi cạn Scarborough, việc Trung Quốc xây đảo nhân tạo ở quần đảo Trường Sa thuộc Việt Nam, việc Trung Quốc gây rối ở khu vực đặc quyền kinh tế của Philippines.

Tuy nhiên, tòa lại không có công cụ thể thực thi phán quyết trên. Do đó, mọi việc tùy thuộc vào cộng đồng quốc tế để hành động vì lợi ích chung và buộc Trung Quốc thực hiện nghĩa vụ. Luật pháp quốc tế cho phép các nước thực hiện các biện pháp đối phó với các hành vi sai trái. Ông James Kraska, giáo sư luật quốc tế thuộc Đại học Chiến tranh Hải quân Mỹ, nhận định: Thách thức quyền tiếp cận đảo nhân tạo của Trung Quốc phù hợp với luật pháp quốc tế.

Nhiều người lo rằng dù hợp pháp nhưng việc ngăn Trung Quốc vào các đảo mà nước này chiếm đóng bất hợp pháp sẽ là hành động chiến tranh và nguy cơ gây xung đột vũ trang. Tuy nhiên, lo sợ này đã bị thổi phồng. Khi Trung Quốc chặn lối vào bãi cạn Scarborough và bãi Cỏ Mây, không ai coi đó là hành động chiến tranh và cũng không có cuộc xung đột nào nổ ra. Do vậy, áp dụng đúng chiêu “cải bắp” mà Trung Quốc đã sử dụng, Mỹ và các nước có thể thành công trong ngăn Trung Quốc khơi mào chiến tranh.

Trong bối cảnh hiện nay, Trung Quốc có lợi lớn hơn Mỹ khi tránh gây chiến trong khu vực. Thực tế, tránh xung đột quy mô lớn là một trong những chiến lược lâu dài của Trung Quốc ở Biển Đông. Sở dĩ Trung Quốc tỏ ra hung hăng trong những năm gần đây là do Mỹ đã can thiệp quá tay vào “vùng xám” giữa chiến tranh và hòa bình.

Do đó, mẹo để vừa tránh chiến tranh vừa khiến Trung Quốc tuân thủ luật pháp quốc tế chính là cách tiếp cận hai hướng, theo đó khéo léo kết hợp sức mạnh của “cây gậy và củ cà rốt”.

Trở lại với bình luận của ông Tillerson, Ngoại trưởng Philippines Perfecto Yasay nói: “Nếu Mỹ muốn làm điều đó, họ có lực lượng để làm, hãy để họ làm”.

Cách tiếp cận “cải bắp” để ngăn Trung Quốc tiếp cận bãi Scarborough hay Vành Khăn sẽ hợp pháo và hiệu quả hơn nếu có sự tham gia của Lực lượng Bảo vệ bờ biển Philippines và tình nguyện viên dân sự Philippines cũng như nước khác.

Các biện pháp trừng phạt các cá nhân, công ty Trung Quốc tham gia các dự án ở Biển Đông sẽ hiệu quả hơn nhiều nếu được nhiều nước khác ủng hộ. Khu vực doanh nghiệp nhà nước Trung Quốc rất rộng nên Trung Quốc đặc biệt dễ bị tổn thương với các biện pháp trừng phạt có mục tiêu. Các dự án xây dựng ở Biển Đông đều liên quan tới một vài công ty nhà nước lớn hào hứng làm ăn ở nước ngoài.

Tóm lại, bắn tín hiệu sẵn sàng ngăn Trung Quốc xây đảo nhân tạo và tiếp cận các đảo này là cách phản ứng hợp lý nếu Mỹ thực sự muốn răn đe ở Biển Đông.

Theo Tin tức

Mỹ, Trung thi nhau ‘khoe’ lực lượng ở Biển Đông

Mỹ, Trung thi nhau ‘khoe’ lực lượng ở Biển Đông

Tàu sân bay hạt nhân USS Carl Vinson và khu trục hạm mang tên lửa dẫn đường USS Wayne E. Meyer đã tiến vào Biển Đông từ 18/2 để tiến hành hoạt động tuần tra.

‘Tàu chiến Mỹ sẽ áp sát đảo nhân tạo TQ ở Biển Đông’

‘Tàu chiến Mỹ sẽ áp sát đảo nhân tạo TQ ở Biển Đông’

Theo Đông Phương, cụm tàu sân bay chiến đấu USS Carl Vinson tới khu vực Tây Thái Bình Dương, dự kiến sẽ tiến vào Biển Đông.

Máy bay Mỹ, Trung đối đầu 'không an toàn' ở Biển Đông

Máy bay Mỹ, Trung đối đầu 'không an toàn' ở Biển Đông

Máy bay quân sự của Mỹ và Trung Quốc đã có một vụ đối đầu ‘không cố ý’ và không an toàn vào ngày 8/2 vừa qua, tại Biển Đông.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ tuyên bố về Biển Đông

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ tuyên bố về Biển Đông

Tân Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Jim Mattis cho rằng chưa cần triển khai các bước đi quân sự lớn ở Biển Đông.

 
 

Không thể bỏ lỡ

.
 
Sau Trung Quốc, nước nào có thể bị ông Trump giáng đòn thuế?
Sau Trung Quốc, nước nào có thể bị ông Trump giáng đòn thuế?
Bình luận quốc tếicon  27/09/2018 

Tổng thống Mỹ Donald Trump thường xuyên than phiền "mức thâm hụt rất cao" với Nhật Bản, nền kinh tế lớn thứ 3 thế giới.

 
Ông Trump tính toán sai khi giáng đòn thuế vào TQ?
Ông Trump tính toán sai khi giáng đòn thuế vào TQ?
Bình luận quốc tếicon  26/09/2018 

Ngay khi Mỹ và Trung Quốc lao vào một cuộc chiến thương mại khốc liệt, chính quyền Tổng thống Donald Trump và báo chí lập tức tập trung phân tích về các chiến thuật.

 
Trung Quốc có đỡ nổi đòn thuế của ông Trump?
Trung Quốc có đỡ nổi đòn thuế của ông Trump?
Bình luận quốc tếicon  25/09/2018 

Một số chuyên gia kinh tế cho rằng, cuộc chiến thuế quan giữa Mỹ và Trung Quốc có thể để lại những hậu quả nặng nề cho siêu cường châu Á. 

 
Khi nào chiến tranh thương mại Mỹ-Trung sẽ chấm dứt?
Khi nào chiến tranh thương mại Mỹ-Trung sẽ chấm dứt?
Bình luận quốc tếicon  24/09/2018 

Ngoại trưởng Mỹ Pompeo vừa hé lộ về thời điểm có thể chấm dứt cuộc chiến tranh thương mại Mỹ - Trung đang gây quan ngại toàn thế giới.

 
Thách thức nguy hiểm của Thổ Nhĩ Kỳ ở Syria
Thách thức nguy hiểm của Thổ Nhĩ Kỳ ở Syria
Bình luận quốc tếicon  23/09/2018 

Là quốc gia ủng hộ chính của phe đối lập ở Syria, Thổ Nhĩ Kỳ hiện đang đối mặt với một sứ mệnh đầy nguy hiểm.

 
Ai thực sự phải trả giá cho đòn 'ăn miếng trả miếng' Mỹ - Trung?
Ai thực sự phải trả giá cho đòn 'ăn miếng trả miếng' Mỹ - Trung?
Bình luận quốc tếicon  22/09/2018 

Tiếp tục đánh thuế lên hàng hóa Trung Quốc, Tổng thống Mỹ Donald Trump tin rằng Bắc Kinh rốt cuộc sẽ phải nhượng bộ trước những yêu cầu cải cách thương mại của ông.

Trung Quốc 'hết đạn' trong cuộc chiến thương mại với Mỹ?
Trung Quốc 'hết đạn' trong cuộc chiến thương mại với Mỹ?
Bình luận quốc tếicon  20/09/2018 

Trung Quốc đang nắm trong tay một vũ khí tối thượng trong cuộc chiến thương mại với Mỹ - tác giả John Crudele nhận định như vậy trong một bài bình luận trên báo New York Post.

Những hệ lụy nặng nề của cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung
Những hệ lụy nặng nề của cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung
Bình luận quốc tếicon  20/09/2018 

Bằng cách áp thuế 10% với 200 tỷ USD hàng hóa Trung Quốc, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đẩy cuộc chiến thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới lên một nấc thang mới.

Thách thức lớn chờ Tổng thống Hàn khi gặp lại Kim Jong Un
Thách thức lớn chờ Tổng thống Hàn khi gặp lại Kim Jong Un
Bình luận quốc tếicon  17/09/2018 

Giữa lúc đối thoại Mỹ - Triều về phi hạt nhân hóa đình trệ, Tổng thống Hàn Quốc sẽ tới Bình Nhưỡng ngày mai (18/9) để bàn về một loạt các chủ đề sau một mùa hè nhiều thách thức.

Ông Trump gặp Kim Jong Un ở New York tháng này?
Ông Trump gặp Kim Jong Un ở New York tháng này?
Bình luận quốc tếicon  17/09/2018 

AP đưa tin, Tổng thống Trump và nhà lãnh đạo Kim Jong Un có thể gặp gỡ bên lề kỳ họp của Đại hội đồng Liên Hợp Quốc tại New York vào cuối tháng 9.

Rút Mỹ khỏi WTO, ông Trump chơi trò 'tự sát'?
Rút Mỹ khỏi WTO, ông Trump chơi trò 'tự sát'?
Bình luận quốc tếicon  18/09/2018 

Mới đây, Tổng thống Mỹ Donald Trump lại một lần nữa dọa rút Mỹ khỏi Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).

Mỹ lộ tầm ảnh hưởng hạn chế ở Syria
Mỹ lộ tầm ảnh hưởng hạn chế ở Syria
Bình luận quốc tếicon  16/09/2018 

Dường như Mỹ không có nhiều "lực đòn bảy" trong bối cảnh một cuộc chiến tàn khốc giữa quân Chính phủ Syria cùng đồng minh với lực lượng nổi dậy sắp diễn ra tại tỉnh Idlib.

TQ sẽ 'hy sinh' tầng lớp trung lưu trong cuộc chiến kinh tế với Mỹ?
TQ sẽ 'hy sinh' tầng lớp trung lưu trong cuộc chiến kinh tế với Mỹ?
Bình luận quốc tếicon  15/09/2018 

Cuộc chiến thương mại có thể thúc đẩy Bắc Kinh "hy sinh" tầng lớp trung lưu để quay trở về một quốc gia bảo thủ hơn.

Vì sao chiến tranh thương mại Mỹ - Trung khó dứt sớm?
Vì sao chiến tranh thương mại Mỹ - Trung khó dứt sớm?
Bình luận quốc tếicon  13/09/2018 

Vì các lí do chính trị, cả Tổng thống Mỹ và Chủ tịch Trung Quốc đều thấy khó thoái lui khỏi cuộc chiến tranh thương mại đang nóng bỏng giữa hai nước.

Mỹ-Trung 'đấu đầu' thương mại, ASEAN được lợi gì?
Mỹ-Trung 'đấu đầu' thương mại, ASEAN được lợi gì?
Bình luận quốc tếicon  10/09/2018 

ASEAN đang đối mặt với nhiều thời cơ và cả thách thức từ cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung.

Vì sao Triều Tiên duyệt binh 'thiếu' tên lửa đạn đạo?
Vì sao Triều Tiên duyệt binh 'thiếu' tên lửa đạn đạo?
Bình luận quốc tếicon  10/09/2018 

Việc Triều Tiên không phô diễn tên lửa đạn đạo liên lục địa trong lễ duyệt binh kỷ niệm 70 năm quốc khánh làm dấy lên nhiều đồn đoán về hành động bất thường. 

Ông Trump đang bị 'hạ bệ' từ bên trong Nhà Trắng?
Ông Trump đang bị 'hạ bệ' từ bên trong Nhà Trắng?
Bình luận quốc tếicon  06/09/2018 

Tổng thống Mỹ nổi đóa trước bài viết của tác giả tự xưng là quan chức chính phủ, tiết lộ trong Nhà Trắng có những người đang âm mưu lật đổ ông.

Tập trận chung lớn chưa từng có, Nga - Trung có ý định gì?
Tập trận chung lớn chưa từng có, Nga - Trung có ý định gì?
Bình luận quốc tếicon  07/09/2018 

Vị thế quân sự tăng cao của Nga và Trung Quốc là một phần trong chiến lược tuyên truyền và ngoại giao rộng lớn hơn.

Sự thực sức mạnh mềm của Trung Quốc ở 'lục địa đen'
Sự thực sức mạnh mềm của Trung Quốc ở 'lục địa đen'
Bình luận quốc tếicon  06/09/2018 

Hội nghị thượng đỉnh Diễn đàn Hợp tác Trung Quốc - châu Phi (FOCAC) vừa diễn ra tại Bắc Kinh một lần nữa cho thấy Trung Quốc đang khẳng định vị thế và tầm ảnh hưởng tại "lục địa đen".

Vì sao ông Tập Cận Bình cử ‘cánh tay phải’ tới Triều Tiên?
Vì sao ông Tập Cận Bình cử ‘cánh tay phải’ tới Triều Tiên?
Bình luận quốc tếicon  06/09/2018 

Truyền thông nhà nước Trung Quốc đưa tin Chủ tịch nước này Tập Cận Bình đã cử “cánh tay phải” với vai trò đặc phái viên tới Triều Tiên.

 
 
 
Hoàn thiện thông tin gửi bình luận

HOẶC ĐĂNG NHẬP NHANH BẰNG TÀI KHOẢN