Gánh nặng thủ tục hành chính, tốn kém chi phí bôi trơn

Chi phí không chính thức chưa có dấu hiệu cải thiện, nhiều DN cho biết thường xuyên phải chi trả các khoản không chính thức, bôi trơn trong hoạt động sản xuất kinh doanh.

Chi phí không chính thức chưa có dấu hiệu cải thiện, nhiều DN cho biết thường xuyên phải chi trả các khoản không chính thức, bôi trơn khi giải quyết thủ tục hành chính hoặc trong các hoạt động liên quan đến sản xuất kinh doanh.

Báo cáo chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) 2016 cho thấy, những thay đổi về pháp luật trong 2 năm qua đã tạo ra môi trường kinh doanh minh bạch và cạnh tranh hơn, mang lại sự lạc quan và triển vọng mở rộng sản xuất kinh doanh. Nhưng vẫn còn không ít những trở ngại, khiến cho việc gặt hái thành quả, chưa được như mong đợi.

Lo chi phí không chính thức

Bản Báo cáo cho biết, chi phí không chính thức của các DN tư nhân giai đoạn 2014-2016 chưa có dấu hiệu cải thiện, so với thời điểm 2006. Có tới 66% số DN tham gia điều tra cho biết, thường xuyên phải chi trả các khoản không chính thức, cao hơn từ 12-15% so với giai đoạn 2008-2013. Trong đó, có từ 9-11% số DN cho biết, các khoản chi như vậy, chiếm hơn 10% tổng doanh thu của họ, cao hơn hẳn mức 6-8% của giai đoạn 2008-2013.

{keywords}
Doanh nghiệp "toát mồ hôi" với phí bôi trơn

Ngoài ra, các DN tư nhân cũng cho rằng tình trạng nhũng nhiễu khi giải quyết thủ tục vẫn phổ biến, chỉ tiêu này dù được cải thiện, giảm từ mức 65% trong năm 2013 xuống còn 58% năm 2016, nhưng vẫn cao so với kết quả điều tra các năm 2006-2012.

Với các DN FDI, có đến 49% tham gia khảo sát cho biết, đã phải trả chi phí không chính thức, khi làm thủ tục thông quan, 25% thừa nhận đã trả tiền bôi trơn, để có được giấy phép đầu tư và 13,6% trả hoa hồng, khi cạnh tranh giành các hợp đồng của cơ quan Nhà nước.

Có tới 88% DN FDI tham gia khảo sát cho biết, ít nhiều đều gặp bất lợi, khi từ chối chi tiền hoa hồng, trong quá trình đấu thầu. Trong đó, 32% DN phản ánh luôn luôn gặp bất lợi, 26% DN thường xuyên gặp bất lợi và 30% còn lại là thỉnh thoảng mới gặp bất lợi. Có 56% DN FDI đồng ý với nhận định rằng, các cán bộ Nhà nước sử dụng việc giám sát tuân thủ pháp luật ở địa phương, để đòi hỏi chi phí không chính thức từ họ.

Gánh nặng thủ tục hành chính

Báo cáo cho biết, liên tục trong 3 năm qua, (2014-2016), cứ 3 DN tư nhân tham gia điều tra, thì có 1 phải dành trên 10% quỹ thời gian của mình để thực hiện các thủ tục hành chính, một tỷ lệ cao kỷ lục trong khảo sát PCI. Trước đây tỷ lệ này chỉ vào khoảng 1/5. Số lần thanh kiểm tra hàng năm đối với DN tư nhân khoảng 1 lần, nhưng thời gian đã tăng trở lại mức 8 giờ, như giai đoạn 2006-2008.

{keywords}
Nhiều giầy tờ, thủ tục hành chính còn làm phiền DN

"Nhiều giấy tờ thủ tục hơn, phải đi lại nhiều hơn, hiệu quả làm việc của công chức thấp, các thủ tục hành chính trên suốt chặng đường hoạt động của DN, dường như chưa bao giờ thôi là gánh nặng đối với họ", báo cáo viết.

Với DN FDI, có 72% cho biết, năm 2016 họ mất hơn 5% quỹ thời gian để thực hiện các thủ tục hành chính. Tỷ lệ này cũng cao đáng kể so với con số 56% trong điều tra PCI năm 2010. Đáng chú ý, tỷ lệ này ở tất cả các tỉnh không có sự khác biệt lớn, đều rơi vào khoảng 70%. Các DN FDI cho biết, tiếp nhận khoảng 2 cuộc thanh kiểm tra mỗi năm. Hơn 95% DN FDI bị thanh kiểm tra dưới 8 lần. Tuy nhiên, một số lượng nhỏ bị thanh kiểm tra hơn 8 lần/năm.

Chẳng hạn trong năm 2016, có 7 DN FDI bị thanh kiểm tra tới 20 lần và 1 DN tới 50 lần. Một DN có quy mô 500 lao động, có 10% xác suất bị rơi vào nhóm thanh kiểm tra thường xuyên và cứ tăng lên theo quy mô. Thủ tục phiền hà nhất mà các DN FDI cho biết, đó là thuế (liên quan đến hóa đơn thuế GTGT), bảo hiểm xã hội và thủ tục thông quan hàng hóa.

Ưu đãi DN Nhà nước

Hiện Việt Nam có khoảng 2.000 DN Nhà nước chiếm giữ phần vốn lớn và 781 DN Nhà nước nắm giữ 100% cổ phần. Mặc dù chỉ là con số nhỏ, nhưng lại được hưởng các đặc quyền tiếp cận tài nguyên, vốn, đất đai và mua sắm công. Những đặc quyền này được cho là bóp méo thị trường, lấn át đầu tư tư nhân và đầu tư nước ngoài.

Cả DN tư nhân lẫn DN FDI đều quan ngại về các ưu đãi đối với DNNN. Hơn 38% số DN tư nhân cho biết các tỉnh vẫn ưu ái cho những tập đoàn, tổng công ty nhà nước, gây khó khăn cho DN, tăng 6% so với khảo sát 2013. Quan ngại do quy mô nhỏ bé đang ngày càng nhiều lên. Nếu như năm 2013 chỉ có 35% số DN tư nhân cho rằng, ưu đãi với tổng công ty, tập đoàn Nhà nước là trở ngại cho hoạt động kinh doanh của các DN, thì con số này đã tăng lên 55% vào 2016. Tình trạng này nếu không được cải thiện, khối DN nhỏ và vừa chiếm 97% tổng số DN Việt Nam sẽ khó trở thành động lực cho phát triển kinh tế.

Các DN FDI dù tiềm lực mạnh, cũng vẫn quan ngại về những ưu đãi dành cho DNNN. Có 68% số DN FDI tham gia điều tra cho rằng DNNN có nhiều đặc quyền đặc lợi hơn. Giảm và loại bỏ những ưu đãi cho DNNN, sẽ góp phần tăng cường tính cạnh tranh cho môi trường kinh doanh tại Việt Nam.

Trần Thủy

tin nổi bật

Bộ Tài chính bất ngờ 'tuýt còi' quỹ phát triển đất: Doanh nghiệp khóc ròng

Sau một thời gian dài để các địa phương “tự tung, tự tác” với lượng tiền rất lớn ở Quỹ phát triển đất (QPTĐ), Bộ Tài chính ra thông báo “xiết” vào khuôn khổ, khiến nhiều công trường ngưng trệ, nhà thầu xây dựng khóc ròng vì QPTĐ bị “đóng băng”.

Bắc Kinh ngược dòng thế giới, phát đi tín hiệu lo ngại

Chính quyền Trung Quốc vừa có hành động ngược dòng thế giới khiến các thị trường phản ứng mạnh. Lo ngại về sự bất ổn nhanh chóng lên cao.

'Nóng rực' điện gió: Lo mất phần, 'đại bàng Mỹ' xung đột nhà đầu tư khác

Lạng Sơn đang là điểm đến của rất nhiều nhà đầu tư lớn trong và ngoài nước về điện gió. Dù mới nằm ở dạng thăm dò khảo sát, nhưng 'cuộc chiến' giữa các đại gia đã nóng rực.

50 triệu căn hộ bỏ hoang, thảm họa trên khắp Trung Quốc

Căn hộ bỏ không trên khắp đất nước Trung Quốc đang báo động về thị trường bất động sản nước này.

'Thương vụ' nực cười nhất thời sốt đất: Bãi cỏ sâu trong ngõ cũng có giá 2,5 tỷ

Nghe tin khách chốt mua bãi cỏ với giá 2,5 tỷ đồng, "cò" Trung ngỡ ngàng, cho rằng đây là thương vụ nực cười nhất thời sốt đất.

Tụt hậu 23 năm so với Malaysia, hụt hơi chưa theo kịp Hàn Quốc

Đến năm 2030, thu nhập bình quân đầu người Việt Nam sẽ tăng lên 7.500 USD, nhưng cũng chỉ bằng Malaysia vào năm 2007. Nếu không cải cách mạnh mẽ, nguy cơ Việt Nam sẽ vào “bẫy thu nhập trung bình”.

Bộ trưởng Lê Minh Hoan nói về các 'kho báu' của Việt Nam

“Hơn 120 km từ Hà Nội đến Vườn Quốc gia Cúc Phương, không khí ngay tức khắc trở nên dễ chịu, tươi mát. Tôi cảm nhận được điều đó trên gương mặt tươi tắn của từng đại biểu đang hiện diện tại 'kho báu' của mẹ thiên nhiên ban tặng”.

Cuộc khủng hoảng ở trời Tây, cảnh báo mối lo cận kề với miền Bắc

Cuộc khủng hoảng năng lượng chưa từng có mà châu Âu đang phải đối mặt đặt ra những bài học trong việc phát triển nguồn điện ở Việt Nam, đặc biệt là miền Bắc.

Đừng để 'thiên đường' du lịch Phú Quốc tê liệt, xơ xác

Nói về sự phát triển của Phú Quốc, chuyên gia cho rằng nếu một đô thị chỉ phát triển thuần du lịch thì rất mong manh, đại dịch đã chứng minh điều đó. Ví như Đà Nẵng là thành phố thuần du lịch, sau tác động của đại dịch gần như tê liệt, xơ xác.

Một tỉnh hỗ trợ đến 400 triệu đồng cho người tài mua nhà

Đây là một trong những đãi ngộ theo chính sách thu hút nhân lực chất lượng cao giai đoạn 2022-2025 của tỉnh.

Trên trời tàu bay lượn vòng chờ chỗ đáp, dưới đất taxi sẵn sàng đợi 'chặt chém'

Hạ tầng mặt đất không theo kịp tốc độ phát triển của ngành hàng không, khiến tàu bay phải lượn lòng vòng trên trời chờ hạ cánh; trong khi dưới mặt đất xuất hiện tình trạng tài xế "chặt chém" ở sân bay.

Hậu sốt đất, nhà đầu tư chuyển hướng đổ tiền vào homestay

Thị trường trầm lắng, nhiều nhà đầu tư thay vì đi gom đất để bán đã quyết định chuyển sang đầu tư homestay.

Đói đơn hàng, thị trường xuất khẩu đang xấu đi

Chi phí đầu vào tăng cao cùng nhu cầu tại nhiều thị trường lớn giảm khiến hàng xuất khẩu của Việt Nam đối mặt với khó khăn vào nửa cuối năm 2022, đặc biệt là tình trạng thiếu đơn hàng.

Sẵn vốn khủng, tay to tung tiền gom đất

Thị trường bất động sản bị siết nguồn vốn cũng là lúc nhiều đại gia tung tiền gom dự án.

Biệt thự Pháp cổ bỏ hoang giữa lòng Sa Pa

Nằm trên con phố trung tâm của Sa Pa, một biệt thự cổ từ thời Pháp thuộc bị bỏ hoang và được người bán hàng vỉa hè trưng dụng làm nơi để đồ.