Thầy Thích Thọ Lạc: Vu lan mùa báo ân, nên làm việc thiện, nói lời ái ngữ

"Đối với Phật giáo, chỉ có tu mới chuyển được nghiệp. Mùa Vu lan nên làm việc thiện, nói lời ái ngữ để cầu sự bình an cho bản thân, gia đình, hồi hướng cho tổ tiên", Thượng tọa Thích Thọ Lạc chia sẻ.

Trong trò chuyện này, Thầy cũng nói về cầu an, tục đốt vàng mã qua lăng kính Phật giáo. Theo Thượng tọa, mọi hiện tượng tốt xấu đều do tâm tạo tác, “tâm thanh tịnh thế giới sẽ thanh tịnh”, “tâm an lành cảnh giới sẽ an lành”…

Bạch Thượng tọa , trong Phật giáo, mùa Vu lan mang ý nghĩa như thế nào?

- Thượng tọa Thích Thọ Lạc: Theo quan niệm của Phật giáo thì mùa Vu lan chính là mùa biết ơn và đền ơn đối với những ai và những đối tượng góp phần tạo nên, phát triển bản thân mình cũng như cuộc sống của chính mình: như ơn cha mẹ - người đã sinh ra ta và giáo dưỡng ta trưởng thành; ơn Tổ quốc, nơi đã sinh ra ta và cho ta sự sống bình an; ơn Thầy tổ và các thầy cô - những người đã dạy bảo ta về đạo lý giải thoát an lạc cùng những nhận thức xã hội; ơn cộng đồng xã hội - đã chia vui sẻ buồn cùng ta, tương thân tương trợ cùng ta trong những bước thăng trầm của cuộc sống.. 

Tuy nhiên, dân gian lại quan niệm tháng 7 rất khác. Mọi người định danh đó là “tháng cô hồn”, và vẫn hay đổ thừa đây là tháng xui rủi. Thầy có chia sẻ gì về quan niệm này?

- Theo quan niệm của dân gian thì tháng 7 âm lịch là “tháng cô hồn”, hay còn gọi là tiết xá trọng tội cho chư vong nhân; chính vì vậy, mà mọi người thường sắm sửa phẩm vật cúng tế tổ tiên cũng như phổ thí cho các cô hồn chúng sinh không nơi nương tựa. Vì cho rằng tháng 7 là tháng dành cho thế giới âm hồn, nên mọi người thường quan niệm không làm những việc quan trọng vào thời điểm này trên dương giới, nếu cố làm sẽ gặp những xui rủi.

Thượng tọa Thích Thọ Lạc, Trưởng ban Văn hóa Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam.

Đối với đạo Phật thì quan niệm hoàn toàn khác, không có ngày tháng nào là xui rủi, mà “ngày an lành, đêm an lành, đêm ngày sáu thời đều an lành”. Theo đó, chỉ cần “tâm an bình thế giới sẽ an bình”. Mọi hiện tượng tốt xấu đều do tâm tạo tác, “tâm thanh tịnh thế giới sẽ thanh tịnh”, “tâm an lành cảnh giới sẽ an lành”. 

Phật giáo nêu cao luật nhân quả, do vậy mọi biểu hiện đều phải có nhân-duyên của nó, con người không thể tránh né quả xấu nếu đã gieo nhân và tạo duyên xấu. Thêm nữa, nếu làm việc ác, người đó không thể chỉ bằng cầu cúng mà “xá tội” được cho mình. Nếu thế thì luật nhân-quả còn đâu.

Lại nói về việc đốt vàng mã nhân tháng 7 âm lịch. Theo thầy, niềm tin gửi tiền vàng cho ông bà tổ tiên hay người-cõi-âm qua hình thức đốt vàng mã có đúng không?

- Tục đốt vàng mã được bắt nguồn từ tín ngưỡng dân gian của người Trung Quốc. Trong khi đó, ngay cả ở Trung Quốc hiện nay đã ít nơi duy trì phong tục này nữa, thậm chí pháp luật đã nghiêm cấm đốt vàng mã ở các nơi công cộng, tự viện và đình đền miếu mạo tại Đài Loan. 

Trong Phật giáo thì hoàn toàn không có tục lệ đốt vàng mã này. Sở dĩ đâu đó có xuất hiện là do một số người đã đem thói quen từ tín ngưỡng dân gian vào các ngôi tự viện. 

Đối với Phật giáo thì chỉ có tu mới chuyển được nghiệp, nên làm những việc thiện, nói những lời ái ngữ, suy nghĩ những ý tưởng thiện lành để cầu sự bình an cho bản thân, gia đình đang còn hiện thế; đồng thời, hồi hướng cầu nguyện siêu độ cho cha mẹ, tiên tổ đã quá vãng. Đó là việc làm có ý nghĩa và thiết thực nhất trong mùa tháng 7 này.

Thượng tọa Thích Thọ Lạc cho biết: “Đức Phật dạy: “Tâm hiếu là tâm Phật, hạnh hiếu là hạnh Phật”, hay “Cha mẹ tại đường như Phật tại thế”.

Xin thầy nói rõ hơn, mỗi người cần làm gì để mang lại bình an cho tự thân, gia đình, xã hội, thay vì lo lắng, sợ hãi “tháng cô hồn” hoặc có hoạt động cúng kính rườm rà, nhất là sử dụng vàng mã như một lễ phẩm thể hiện lòng hiếu với tổ tiên, xem như cách bố thí cho cô hồn?

- Lễ cốt ở tâm thành, tuỳ theo khả năng điều kiện của mình sắm hương nến, bông hoa, quả tươi thanh khiết biểu lộ tấm lòng thành của mình cung kính cúng dàng Tam bảo, phóng sinh, phổ thí cúng cô hồn, giúp đỡ những người nghèo khó... Làm thiện và nguyện đem những công đức đó hồi hướng cho cha mẹ, ông bà, tổ tiên, những người thân của mình đã quá vãng được nương nhờ công đức đó để nghiệp nhẹ và sớm thác sinh về thế giới an lạc.

Lại nói về mùa Vu lan, phải là mùa đề cao hiếu nghĩa. Trong quan niệm của Phật giáo, đạo hiếu quan trọng ra sao?

- Đức Phật dạy: “Tâm hiếu là tâm Phật, hạnh hiếu là hạnh Phật”, hay “Cha mẹ tại đường như Phật tại thế”. Tâm hiếu thảo là tâm của Phật, hành động hiếu thuận là hành động của Phật, cha mẹ được tôn kính ngang Đức Phật. Đó chính là quan điểm về đạo hiếu của đạo Phật, mà đạo lý này đã được thấm sâu vào trong tiềm thức của mỗi người con Phật hàng ngàn năm rồi. Ý niệm ấy được thể hiện qua những lời răn nhắc trong cộng đồng như: “Công cha như núi Thái Sơn/ Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra” hay “Đi khắp thế gian không ai tốt bằng mẹ/ Gánh nặng cuộc đời không ai khổ bằng cha”, “Nước biển mênh mông không đong đầy tình mẹ/ Mây trời lồng lộng không phủ kín công cha”. 

Trong kinh Vu lan, Đức Phật cũng dạy về hiếu hạnh, công sinh thành dưỡng dục của mẹ cha là khó đáp đền. Hay trong kinh Nhẫn nhục, Ngài dạy: “Cùng tột điều thiện không gì hơn hiếu/ Cùng tột điều ác không gì hơn bất hiếu”.

Đó cũng chính là lý do mà mọi người gọi đạo Phật là đạo Hiếu.

Vậy, thưa thầy, mỗi người con cần làm gì để tri ân, báo ân tổ tiên và cha mẹ hiện tại của mình?

- Khi cha mẹ và ông bà còn tại thế, nên dành nhiều thời gian chăm sóc phụng dưỡng để tỏ bày lòng hiếu kính đối với cha mẹ trong đời sống vật chất. Còn đối với đời sống tinh thần thì thường xuyên an ủi, động viên, hướng cha mẹ gần gũi và tiếp cận sống với đời sống của Phật giáo, quy y Tam bảo, thụ trì 5 giới, siêng năng tụng kinh, bái sám, niệm Phật, toạ thiền, ăn chay, phóng sinh tu phúc khiến cho cha mẹ hiện tiền được an lành và được lợi ích an vui trong kiếp tương lai.

Đó chính là những việc làm ý nghĩa và thiết thực trong mùa Vu lan báo hiếu.

Cảm ơn Thầy đã dành thời gian chia sẻ!

Lưu Đình Long - Hữu Tình 

Mâm cỗ cúng Rằm tháng 7 theo gợi ý của chuyên giaNghệ nhân Ánh Tuyết cho rằng, khi làm mâm cơm cúng Rằm tháng 7, các gia đình có thể chọn thực phẩm theo mùa, chế biến món ăn phù hợp khẩu vị, tránh lãng phí.
Bài cúng Rằm tháng 7 theo Văn khấn cổ truyền Việt NamRằm tháng 7 là một trong những ngày lễ quan trọng của người Việt. Vào ngày này, nhiều gia đình làm mâm cơm cúng thần linh, gia tiên và chúng sinh.

tin nổi bật

Phụ nữ đã bước chân đi ngoại tình, có còn quay lại được hay không?

Phụ nữ khi ngoại tình thường trở nên kiên quyết hơn, không phải chỉ để thỏa mãn cảm giác đào hoa ngoài hôn nhân mà còn là thỏa mãn những nỗi niềm, nhu cầu khó nói.

Hận chồng 'ăn vụng, vợ quyết định trả thù nhưng lại trở thành nạn nhân

Hận chồng "say nắng" người khác, cô vợ quyết định trả thù. Những tưởng trả được thù nhưng cuối cùng chính cô lại không dứt bỏ được và cuộc hôn nhân từ đó thường xuyên mâu thuẫn.

Chi tiền triệu mang thiên nhiên vào nhà, thỏa đam mê trồng cây, nuôi cá

Để thỏa đam mê chăm sóc cây cỏ trong không gian hẹp, người chơi chi tiền triệu “thu nhỏ” rừng rậm, núi non, thác nước… đưa cảnh sắc thiên nhiên tuyệt đẹp vào trong nhà, bàn làm việc.

Vợ chuyển dạ ngay đêm mưa bão, chồng đặt tên con là Noru

Bão Noru đổ bộ cũng là lúc vợ của anh Tâm chuyển dạ, anh phải nhờ người thân chở vợ đến bệnh viện để kịp thời sinh nở.

Người dân ‘bắt lộc’ sau bão Noru

Tại khúc sông Trường Giang nối Bàn Thạch (TP Tam Kỳ, tỉnh Quảng Nam), nhiều người đã đến đây để ‘bắt lộc’ sau bão Noru.

Trầm cảm ở trẻ ngày càng nguy hiểm, điều cha mẹ nên làm ngay

Trầm cảm đang ngày càng trở nên nghiêm trọng ở nhiều đối tượng trong xã hội, đặc biệt là ở trẻ em, thanh thiếu niên.

Bảo vệ những báu vật hàng trăm tuổi ở Đắk Nông

Mới đây, Hội Bảo vệ thiên nhiên và Môi trường Việt Nam đã công nhận một số cây lớn ở xã Quảng Trực (Tuy Đức, Đắk Nông) là Cây di sản Việt Nam; trong đó có cây giáng hương và quần thể thông có tuổi đời hàng trăm tuổi.

Bé trai khóc lóc vì phải học ở trường mầm non do ông nội xây dựng

Hình ảnh bé trai ngày nào cũng khóc lóc khi đến trường khiến nhiều người vừa thương vừa buồn cười.

Người phụ nữ 54 tuổi chạy xe ôm nuôi mẹ già, viết nhật ký bằng thơ

Để nuôi mẹ, người phụ nữ ở TP.HCM bắt đầu làm nghề chạy xe ôm công nghệ ở tuổi 54. Dù công việc khá vất vả nhưng chị luôn lạc quan và thường xuyên viết nhật ký bằng thơ.

Hai chị em đưa mẹ 80 tuổi đi du lịch 17 nước: Có mẹ là hạnh phúc nhất

Trong 7 năm, hai chị em đã cùng người mẹ 80 tuổi đến thăm 17 quốc gia. Họ đã làm hỏng 5 chiếc xe lăn nhưng có được rất nhiều kỷ niệm đẹp.

Sự bất lực của những gia đình có con gái bị tung ảnh nhạy cảm lên mạng

Maria (33 tuổi, Mỹ) tìm kiếm cách liên hệ nền tảng mạng xã hội trong vô vọng với mong muốn xóa ảnh khỏa thân của con gái mình, nạn nhân 11 tuổi của một vụ bạo lực mạng.

Cụ bà 83 tuổi vượt gần 2.000 cây số thực hiện di nguyện của chồng

Từ Bắc Giang, cụ bà Nguyễn Thị Hiền vượt gần 2.000 cây số vào Đồng Nai dự lễ tốt nghiệp của cháu gái để thực hiện di nguyện của người chồng quá cố.

Gạch ốp lát cao cấp Lotus Việt Nam -  Nâng tầm giá trị ngôi nhà Việt

Các sản phẩm gạch ốp lát do Công ty cổ phần Tập đoàn Lotus Việt Nam phân phối đều tinh xảo, kiểu dáng đa dạng, xu hướng hiện đại, chất lượng hoàn hảo, được ví như những tác phẩm nghệ thuật giúp nâng tầm giá trị ngôi nhà Việt.

Vợ chồng cùng nhau đi nhặt rác, truyền cảm hứng cho nhiều người

Hết đi nhặt rác lại móc ống cống, lội kênh khơi dòng… vợ chồng anh Quyết từng bị người đời cho là gàn dở. Tuy nhiên sau đó, nhiều người hiểu, tình nguyện cùng vợ chồng anh đi nhặt rác, bảo vệ môi trường.

Khốn khổ vì hàng xóm dùng 9 chiếc điều hòa cùng lúc

Một người đàn ông Singapore lắp 9 chiếc điều hòa trong căn hộ bị hàng xóm phàn nàn vì gây ồn ào, ngưng tụ hơi nước và nấm mốc.